Henüz teklif listenize ürün eklemediniz.
NYA, NYAF, NYM, NYY Kablo Farkları Nelerdir?
Kablo & Tesisat
NYA, NYAF, NYM, NYY Kablo Farkları Nelerdir?
NYA, NYAF, NYM ve NYY kablolarının yapısı, iletken tipi, kullanım alanı ve fiyat farkı. Hangi tesisatta hangisi kullanılır?
Hızlı Cevap
Dördü de bakır iletkenli PVC kablodur; fark yalıtım sınıfı, damar yapısı ve dış kılıftadır. NYA (H07V-U) tek telli sert, tek damarlı, 450/750 V — boru içinde sabit tesisat için. NYAF (H07V-K) çok telli esnek, tek damarlı, 450/750 V — pano içi ve kıvrılan noktalar için. NYM çok damarlı, dolgulu, PVC kılıflı, 300/500 V — hazır çekim gereken bina içi hatlar için. NYY çok damarlı, kalın kılıflı, 0,6/1 kV — kolon hatları ve toprak altı geçişler için. Kritik kural: toprak altına yalnızca NYY girer, NYM girmez.
- İlk ayrım gerilim sınıfı: 450/750 V (NYA, NYAF) korunarak çekilir; 300/500 V (NYM) bina içi; 0,6/1 kV (NYY) yeraltı ve kolon.
- İkinci ayrım damar yapısı: tek damarlı iletken mi (NYA, NYAF), hazır çok damarlı kablo mu (NYM, NYY).
- Üçüncü ayrım esneklik: NYA sert (klemens altında dağılmaz), NYAF esnek (yüksük gerektirir).
- Sık yapılan hata: NYM'i toprağa gömmek ve NYA'yı açıkta korumasız çekmek.
İçindekiler (6 bölüm)
Dört kablo, üç ayrım noktası
Bu dört kablo tipi Türkiye'deki tesisat işlerinin büyük kısmını kapsar. Aralarındaki farkı hatırlamanın en kolay yolu, üç soruya sırayla cevap vermektir.
Karşılaştırma tablosu
| Özellik | NYA | NYAF | NYM | NYY |
|---|---|---|---|---|
| Harmonize kod | H07V-U | H07V-K | (N)YM-J/O | NYY / N2XY |
| Gerilim sınıfı | 450/750 V | 450/750 V | 300/500 V | 0,6/1 kV |
| İletken | Tek telli sert | Çok telli esnek | Tek/çok telli | Tek/çok telli |
| Damar sayısı | 1 | 1 | 2–5 | 2–5+ |
| Dış kılıf | Yok | Yok | PVC (ince) | PVC (kalın) |
| Tipik kesit aralığı | 1,5–10 mm² | 0,75–16 mm² | 1,5–10 mm² | 1,5–240 mm² |
| Boru içinde | Evet — ideal | Evet | Evet | Gerekmez |
| Açıkta (korumasız) | Hayır | Hayır | Sınırlı | Evet |
| Toprak altında | Hayır | Hayır | Hayır | Evet |
| Hareketli / seyyar | Hayır | Sınırlı | Hayır | Hayır |
| Pano içi bağlantı | Sınırlı | Evet — ideal | Nadiren | Giriş hattı |
| Klemenste yüksük | Gerekmez | Gerekir | Damara göre | Pabuç gerekir |
| Bükülebilirlik | Düşük | Yüksek | Orta | Düşük |
Nereye hangisi? Karar akışı
Yaygın hatalar ve sonuçları
| Hata | Neden yapılıyor | Sonucu | Doğrusu |
|---|---|---|---|
| Toprak altına NYM gömmek | Elde var, daha ucuz | Kılıf toprak nemine ve mekanik zorlanmaya dayanmaz; yalıtım bozulur, kaçak akım rölesi atar | NYY (0,6/1 kV) |
| Açıkta çıplak NYA çekmek | Hızlı, boru masrafı yok | Mekanik hasar, UV yaşlanması, dokunma riski | Boru/kanal içinde NYA veya NYM |
| Sabit tesisatta TTR kullanmak | Esnek, çekmesi kolay | 300/500 V sınıfı ve esnek kılıf kalıcı hatta uygun değil | NYA (boru içinde) veya NYM |
| NYAF'ı yüksüksüz klemense sokmak | Acele, yüksük yok | Teller dağılır, etkin kesit düşer, bağlantı ısınır | Yüksük (kablo pabucu) sıkmak |
| Zayıf akımı enerjiyle aynı borudan geçirmek | Tek boru yeterli sanılıyor | Parazit, veri kaybı, diafon/anten sorunları | Ayrı güzergâh; kesişme dik açıyla |
| Boruyu ağzına kadar doldurmak | Az boru kullanmak | Isı atamaz, çekimde yalıtım sıyrılır, ilave hat çekilemez | Doluluk %40'ı aşmamalı |
Kablo üzerindeki 450/750 V veya 0,6/1 kV yazısı bir kalite etiketi değil, kullanım yeri tanımıdır. İlk değer iletken ile toprak arasındaki, ikinci değer iletkenler arasındaki tasarım gerilimidir. 450/750 V sınıfı kablolar korunarak (boru/kanal içinde) çekilmek üzere tasarlanmıştır; toprağa gömülen ve mekanik zorlanmaya açık hatlarda 0,6/1 kV sınıfı gerekir. Bu iki sınıf birbirinin yerine kullanılamaz.
Halojensiz karşılıkları
İnsan yoğunluğunun yüksek olduğu ve tahliyenin kritik olduğu yapılarda, PVC kabloların halojensiz karşılıkları kullanılır. Yangında yoğun zehirli duman ve asit gazı yaymadıkları için tercih edilirler.
- NYM → NHXMH
- 300/500 V, halojensiz yalıtım ve kılıf, çok damarlı bina kablosu. NYM'in birebir halojensiz karşılığı.
- NYY → N2XH
- 0,6/1 kV, XLPE yalıtım + halojensiz kılıf, enerji kablosu. NYY'nin halojensiz karşılığı.
- NYA / NYAF → H07Z1-U / H07Z1-K
- 450/750 V, halojensiz yalıtımlı tek damarlı iletkenler.
- Fonksiyon sürekliliği
- Yangın sırasında çalışmaya devam etmesi gereken devrelerde (yangın pompası, duman tahliye fanı, acil aydınlatma) FE180 / E30-E90 sınıflı kablolar aranır.
Halojensiz kablo gereksinimi yapı türüne ve kullanım amacına bağlıdır; hastane, AVM, okul, otel, yüksek yapılar, metro, kapalı otopark ve kaçış yolları tipik kapsamdır. Kendi projenizde zorunluluğun sınırını yürürlükteki Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ve proje şartnamesi üzerinden teyit etmelisiniz. Ayrıntı: halojensiz kablo ve yangına dayanıklı kablo standartları.
Sonraki adım
Kesit hesabı için kablo kesiti hesaplama aracı, hazır değerler için amper - kesit tablosu. Kapsamlı çerçeve için elektrik kablosu rehberi.
Diğer tipler: TTR kablo, halojensiz kablo, yangına dayanıklı kablo. Uygulama kuralları: yeraltı kablo döşeme, kablo renk kodları. Ürün için kablo kategorimize ve yetkili bayisi olduğumuz Öznur Kablo sayfasına bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
NYA ile NYAF arasındaki fark nedir?
İkisi de aynı yalıtım sınıfındadır (450/750 V, PVC yalıtımlı, tek damarlı). Fark iletken yapısındadır: NYA (H07V-U) tek telli sert bakırdır, boru içinde çekilen sabit tesisat için idealdir ve klemens altında dağılmaz. NYAF (H07V-K) çok telli esnektir; pano içi bağlantılarda, dar dirseklerde ve sık kıvrılan noktalarda kullanılır. NYAF'ın klemense girmeden önce yüksük (kablo pabucu) takılması gerekir; yoksa teller dağılır, temas yüzeyi azalır ve bağlantı ısınır. Aynı kesitte NYAF'ın dış çapı biraz büyüktür, bu yüzden boru doluluk hesabında dikkat edilir.
NYM ile NYY arasındaki fark nedir?
En kritik fark gerilim sınıfı ve kılıf kalınlığıdır. NYM 300/500 V sınıfındadır ve bina içi kuru-nemli ortamlar için tasarlanmıştır: sıva altı, kanal içi, tavan arası. NYY ise 0,6/1 kV sınıfındadır, kılıfı belirgin şekilde daha kalındır ve mekanik zorlanmaya, toprak nemine dayanacak biçimde üretilir: bina giriş ve kolon hatları, sayaç beslemeleri, bahçe-saha dağıtımı, toprak altı geçişler. NYM toprağa gömülmez — sahada en sık görülen ve en pahalıya çıkan yer değiştirme hatası budur.
Toprak altına hangi kablo döşenir?
Toprak altı geçişlerde NYY (0,6/1 kV) kullanılır; halojensiz gereksinimi olan yapılarda N2XH tercih edilir. Ancak doğru kablo tek başına yeterli değildir: hendek tabanına elenmiş kum serilir, kablo yatırılır, üzerine kum ve ardından uyarı bandı veya tuğlası konur; araç geçen yerlerde ayrıca koruma borusu kullanılır. Derinlik ve koruma detayları için yeraltı kablosu döşeme kuralları içeriğimize bakın.
Sıva altına NYA mı NYM mi çekilir?
İkisi de kullanılır ama farklı mantıkla. NYA, spiral boru içine çekilir; avantajı ileride hattı boru içinden değiştirebilmenizdir — Türkiye'de yaygın ve pratik yöntem budur. NYM ise kendi kılıfı olduğu için borusuz da sıva altına alınabilir; avantajı hızlı çekim ve hazır çok damarlı yapıdır, dezavantajı sonradan değiştirilemeyecek olmasıdır. Yeni tesisatta tercih edilen yaklaşım, boru + NYA kombinasyonudur; hazır çekim gereken noktalarda (kombi, klima hattı) NYM kullanılır.
NYA kabloyu açıkta çekebilir miyim?
Hayır. NYA tek damarlı, kılıfsız bir iletkendir ve boru veya kanal içinde korunmak üzere tasarlanmıştır. Duvarda çıplak çekilmesi hem mekanik hasara açıktır hem yalıtımı UV ve darbeye karşı korumasızdır. Açıkta görünür bir hat gerekiyorsa doğru çözüm ya kablo kanalı içinde NYA, ya da kılıflı bir kablo (NYM) kullanmaktır. Dış mekânda ve mekanik riskin yüksek olduğu yerlerde NYY tercih edilir.
Hangi kabloyu kaç mm² almalıyım?
Kesit, kablo tipinden bağımsız bir hesaptır: devre akımı, hat uzunluğu, döşeme yöntemi ve ortam sıcaklığına göre belirlenir ve iki kontrolün (akım taşıma kapasitesi, gerilim düşümü) büyük olanı seçilir. Pratik konut değerleri: aydınlatma 1,5 mm², priz hattı 2,5 mm², kombi-klima 2,5-4 mm², şofben 4 mm², elektrikli ocak 6 mm², daire giriş 10-16 mm². Kendi değerlerinizle hesap için kablo kesiti hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
NYM-J ile NYM-O arasındaki fark nedir?
Sondaki harf, kablonun içinde yeşil-sarı koruma iletkeni (toprak) bulunup bulunmadığını gösterir. NYM-J koruma iletkeni içerir — örneğin NYM-J 3×2,5'te bir faz, bir nötr ve bir toprak damarı vardır. NYM-O ise koruma iletkeni içermez; tüm damarlar faz veya nötr olarak kullanılır. Konut ve iş yeri tesisatında koruma iletkeni gerekli olduğu için -J tipi kullanılır; -O tipi yalnızca topraklama gerektirmeyen özel devrelerde (örneğin bazı kumanda hatları) yerini bulur.
Emin değil misiniz?
Seçimi bize doğrulatın — ücretsiz
Hesabınızı yaptınız ama sorumluluk büyükse, değerleri bize yazın. 1967'den beri sahada olan ekibimiz uygun ürünü ve alternatifini dakikalar içinde teyit eder.
İlgili içerikler
Bu içerik, Şirinevler'deki mağazamızda ve saha projelerinde gün içinde yüzlerce malzeme seçimi yapan satış-teknik ekibimiz tarafından hazırlanır; yayına girmeden önce tesisat uygulamasında deneyimli bir ekip üyesi tarafından teknik doğruluk açısından kontrol edilir.
Sorumluluk sınırı: Buradaki bilgiler seçim ve ön değerlendirmeye yardımcı olmak için hazırlanmıştır; proje bazlı bağlayıcı hesap ve uygulama yerine geçmez. Enerji altındaki her işi yetkili elektrikçiye yaptırın.
Kaynaklar ve referans standartlar
- TS EN 50525 serisi — Alçak gerilim enerji kabloları
- TS EN 60228 — Yalıtılmış kabloların iletkenleri (iletken sınıfları)
- TS HD 60364-5-52 — Kablo seçimi ve döşenmesi
- TS EN 60445 — İletken renk ve harf kodları