Toplu Teklif Listeniz
Henüz teklif listenize ürün eklemediniz.
Priz ve Anahtar Yükseklikleri: Standart Ölçüler ve Yerleşim
03-08-2026
16:31
Anahtar & Priz
Priz ve Anahtar Yükseklikleri: Standart Ölçüler ve Yerleşim
Mutfak, banyo, salon ve ofiste standart montaj yükseklikleri; engelli erişimi ve banyo bölge kuralları.
Anahtar & Priz8 dk okumaGüncelleme: 26 Temmuz 2026
Hızlı Cevap
Türkiye'de yerleşik uygulama yükseklikleri (bitmiş zemin kotundan mekanizma merkezine): anahtar 110-120 cm (kapı kolu hizası), genel priz 40 cm, mutfak tezgâh üstü priz 110-120 cm (tezgâhtan 15-20 cm yukarı), TV ünitesi arkası 60-70 cm, banyo ayna yanı 130-140 cm, çamaşır makinesi prizi 90-110 cm, yatak başı priz/USB 60-70 cm. Erişilebilirlik gerektiren projelerde anahtar 90-100 cm'e indirilir, priz 40-50 cm'e çıkarılır. Bu değerler yerleşik uygulamadır; proje şartnamesi ve erişilebilirlik mevzuatı farklı değerler isteyebilir ve o durumda şartname geçerlidir.
- Yükseklik kaba inşaatta belirlenir; sıva sonrası değiştirmek duvar kırmak demektir.
- Ölçü bitmiş zemin kotundan alınır — şap ve zemin kaplaması hesaba katılmalıdır.
- Mutfakta priz yüksekliği tezgâh yüksekliğine bağlıdır; mutfak projesi olmadan kesin ölçü verilemez.
- Banyoda yükseklik kadar bölge kuralları ve IP sınıfı da belirleyicidir.
İçindekiler (6 bölüm)
Bu değerler nasıl okunmalı?
Aşağıdaki yükseklikler Türkiye'de yerleşik uygulamayı yansıtır ve pratikte en yaygın kullanılan değerlerdir. Ancak bağlayıcı değildir: proje şartnamesi, erişilebilirlik mevzuatı veya mimari tasarım farklı değerler isteyebilir ve o durumda şartname geçerlidir. Ölçüler, bitmiş zemin kotundan mekanizmanın merkezine alınır.
Referans tablosu
Mekân ve nokta bazlı montaj yükseklikleriBitmiş zemin kotundan mekanizma merkezine · yerleşik uygulama
| Nokta | Yükseklik | Mekân | Gerekçe |
|---|---|---|---|
| Anahtar (genel) | 110–120 cm | Tüm mekânlar | Kapı kolu hizası; ayakta rahat erişim |
| Priz (genel) | 40 cm | Oda, salon, koridor | Süpürgelik üstü; mobilya arkasında kalır |
| Mutfak tezgâh üstü priz | 110–120 cm | Mutfak | Tezgâhtan 15-20 cm yukarı; sıçramadan uzak |
| Mutfak ankastre cihaz prizi | 30–60 cm | Mutfak dolap içi | Dolap içinde, erişilebilir konumda |
| TV ünitesi arkası priz | 60–70 cm | Salon | Ünite arkasında; kablo yerde sürünmez |
| Duvara asılı TV prizi | 120–140 cm | Salon, yatak odası | TV arkasında gizli kalacak şekilde |
| Yatak başı priz / USB | 60–70 cm | Yatak odası | Komodin üstü hizası; kablo yerde kalmaz |
| Çalışma masası prizi | 70–90 cm | Çalışma odası, ofis | Masa üstü veya masa arkası erişimi |
| Banyo — ayna yanı | 130–140 cm | Banyo | Tıraş makinesi, saç kurutma; IP44 kapaklı |
| Çamaşır makinesi prizi | 90–110 cm | Banyo, çamaşır odası | Makine üstünden erişilebilir; su seviyesinden uzak |
| Aspiratör / davlumbaz | 200–220 cm | Mutfak, banyo | Dolap üstü veya davlumbaz arkası |
| Klima iç ünite beslemesi | 220–240 cm | Tüm mekânlar | Ünitenin arkasında gizli kalacak şekilde |
| Kombi prizi | 140–160 cm | Mutfak, balkon | Cihazın yanında, erişilebilir |
| Zil butonu | 130–140 cm | Kapı girişi | Rahat erişim |
| Diafon / görüntülü diafon | 140–150 cm | Antre | Göz hizasına yakın |
| Termostat | 140–150 cm | Salon, koridor | Göz hizası; ısı kaynağından uzak |
| Data / TV prizi | 40 cm | Genel | Enerji prizi ile aynı hizada |
| Balkon / dış priz | 40–60 cm | Balkon, teras | IP44 kapaklı; su birikmeyen konum |
| Garaj prizi | 90–120 cm | Garaj | Araç ve ekipman erişimi; sıva üstü IP44 |
| EV şarj ünitesi | 90–120 cm | Garaj, otopark | Kablo rahat ulaşmalı; ezilme riski olmamalı |
| Ölçüler bitmiş zemin kotundan mekanizma merkezinedir. Şap ve zemin kaplaması hesaba katılmalıdır. | |||
En sık yapılan ölçü hatası
Yüksekliği kaba beton kotundan almak. Üzerine gelecek şap (4-6 cm) ve zemin kaplaması (parke veya seramik, 1-2 cm) hesaba katılmazsa tüm prizler olması gerekenden 5-8 cm alçak kalır.
Bu tek başına felaket değildir ama iki soruna yol açar: süpürgelikle çakışma (priz süpürgeliğin içine girer) ve mobilya ile uyumsuzluk. Çözüm basittir: kaba inşaatta bitmiş kot işaretlenir ve tüm elektrik ölçüleri oradan alınır. Aynı şekilde asma tavan yapılacaksa anahtar ve armatür kotları buna göre planlanır.
Mutfak: tek sabit değer yok
Mutfak projesi elektrikten önce netleşmeli
Mutfakta priz konumları; tezgâh yüksekliğine, üst dolap alt kotuna, ankastre cihaz yerlerine ve davlumbaz konumuna bağlıdır. Bu bilgiler mutfak projesinden gelir. Mutfak projesi netleşmeden elektrik tesisatı çekilirse:
- Priz üst dolabın arkasında kalır ve erişilemez olur
- Ankastre cihaz prizi yanlış dolabın içinde kalır
- Davlumbaz beslemesi yanlış kotta çıkar
- Tezgâh üstü prizler yükseklik olarak tutmaz
Bu hataların hepsi sıva sonrası düzeltilemez. Doğru sıra: mutfak projesi → elektrik yerleşimi → kaba tesisat.
Banyo: yükseklikten önce bölge kuralı
Bölge kuralları (önce bu)
- Duş teknesi / küvet hacmi: Priz konmaz. Armatür en az IP65.
- Sıçrama alanı: IP44 ve üzeri ürün.
- Kuru bölge: Kapaklı priz kullanılması yine de önerilir.
- Anahtar: Genellikle banyo dışına veya kapıya yakın kuru bölgeye.
- Tüm devre: 30 mA kaçak akım rölesi ile korunur.
- Eşpotansiyel bağlantı: Metal küvet, boru, gider bağlanır.
Yükseklikler
- Ayna yanı priz: 130-140 cm (IP44 kapaklı)
- Ayna armatürü: 170-190 cm veya ayna üstü
- Çamaşır makinesi prizi: 90-110 cm
- Aspiratör beslemesi: 200-220 cm
- Şofben / termosifon: Cihaz yanında, erişilebilir
- Havlupan / ısıtıcı: Cihaz montaj kotuna göre
Bağlayıcı bölge tanımları TS HD 60364-7-701'dedir; proje şartnamesi daha sıkı olabilir.
Erişilebilirlik
Erişilebilirlik gereksinimi olan projelerdeYükseklikler orta banda çekilir
| Nokta | Standart uygulama | Erişilebilir uygulama | Gerekçe |
|---|---|---|---|
| Anahtar | 110–120 cm | 90–100 cm | Oturur pozisyondan uzanma mesafesi içinde |
| Priz | 40 cm | 40–50 cm | Eğilme gerektirmemesi için yükseltilir |
| Zil / diafon | 130–140 cm | 90–110 cm | Erişim bandı içinde |
| Termostat | 140–150 cm | 90–110 cm | Kumanda erişimi |
| Acil çağrı butonu | — | 40–60 cm | Düşme durumunda yerden erişilebilir olmalı |
| Amaç, tüm kumanda ve bağlantı noktalarını oturur pozisyondan rahat erişilebilir bir bantta toplamaktır. Kamu binaları ve erişime açık ticari yapılarda bu değerler mevzuatla belirlenir; proje şartnamesindeki değer bağlayıcıdır. | |||
Planlama kontrol listesi
Yükseklikleri belirlemeden önce
- Bitmiş zemin kotu işaretlendi mi? Şap ve kaplama kalınlığı dâhil.
- Mutfak projesi hazır mı? Tezgâh yüksekliği, üst dolap kotu, ankastre cihaz yerleri.
- Banyo projesi hazır mı? Küvet/duş konumu, ayna ve dolap yerleşimi, çamaşır makinesi yeri.
- Mobilya yerleşimi belli mi? TV ünitesi, komodin, çalışma masası, gardırop.
- Süpürgelik yüksekliği biliniyor mu? 40 cm priz süpürgelikle çakışmamalı.
- Asma tavan var mı? Anahtar ve armatür kotları buna göre planlanır.
- Erişilebilirlik gereksinimi var mı? Varsa şartnamedeki değerler esas alınır.
- Klima iç ünite konumları belli mi? Besleme noktası ünitenin arkasında kalmalı.
- Duvara asılı TV planlanıyor mu? Priz ve data noktası TV arkasında gizlenmeli.
- Yükseklikler plan üzerine yazıldı mı? Sahada tahminle çalışılmamalı.
Yükseklikleri plana yazın
Sahada en çok karışan konulardan biri budur: usta "normal yükseklik" diye bildiği değeri uygular, ama her ustanın "normali" biraz farklıdır. Sonuç, aynı evde farklı kotlarda prizler olur ve bu, tamamlandığında fark edilen ama düzeltilemeyen bir kusurdur.
Çözüm basittir: yükseklikleri kat planının üzerine yazın veya ayrı bir yükseklik tablosu hazırlayıp sahaya asın. Özellikle mutfak ve banyo gibi özel kotların olduğu mekânlarda bu, birkaç dakikalık bir iş olup tüm işi kurtarır.
Sonradan değiştirmek neden zor?
Sıva altı tesisatta kasa duvara gömülmüştür; yerini değiştirmek duvar kırmak, boru güzergâhını yenilemek, sıva ve boya yapmak demektir. Bu yüzden yükseklikler kaba inşaat aşamasında, tercihen mobilya ve mutfak projesi netleştikten sonra belirlenmelidir.
Sonradan ihtiyaç doğarsa iki pratik çözüm vardır: sıva üstü nokta eklemek (kablo kanalıyla) veya mevcut noktadan kısa bir uzatmayla yeni bir sıva üstü priz beslemek. İkisi de görsel olarak ideal değildir. Bkz. sıva altı - sıva üstü.
Sonraki adım
Nokta sayısı planlaması için oda bazlı priz adedi hesabı. Ürün ve seri seçimi için anahtar ve priz seçim rehberi.
Montaj tipi kararı için sıva altı - sıva üstü. Özel ürünler: USB priz seçimi, topraklı - topraksız priz.
Proje malzeme listesi için şantiye elektrik malzemesi listesi. Kat planınızı bize gönderirseniz nokta ve yükseklik listesini birlikte çıkarabiliriz.
Bu içerikte geçen ürünler Şahin Elektrik stoğunda
Sıkça Sorulan Sorular
Priz yüksekliği kaç cm olmalı?
Yerleşik uygulamada genel priz 40 cm, anahtar 110-120 cm (kapı kolu hizası) olarak uygulanır. Ölçü, bitmiş zemin kotundan mekanizmanın merkezine alınır — şap ve zemin kaplaması (parke, seramik) hesaba katılmalıdır; aksi hâlde tüm prizler olması gerekenden birkaç santim alçak kalır. Özel noktalar farklıdır: mutfak tezgâh üstü 110-120 cm, TV ünitesi arkası 60-70 cm, banyo ayna yanı 130-140 cm. Bu değerler yerleşik uygulamadır; proje şartnamesi farklı isteyebilir.
Mutfakta priz yüksekliği nasıl belirlenir?
Mutfakta tek bir sabit değer yoktur — tezgâh yüksekliğine bağlıdır. Standart tezgâh yüksekliği yaklaşık 85-90 cm'dir ve priz, tezgâhtan 15-20 cm yukarıya gelecek şekilde konumlanır; bu da 100-110 cm bandına denk gelir. Ancak tezgâh yüksekliği değişebilir (yüksek tezgâh tercih edenler var) ve üst dolap alt kotu prizin üzerine gelmemelidir. Bu yüzden mutfak projesi elektrik tesisatından önce netleşmelidir. Ayrıca ankastre cihazların prizleri dolap içinde ve erişilebilir konumda planlanır.
Banyoda priz nereye konur?
Banyoda yükseklikten önce bölge kuralları gelir: duş teknesi ve küvet hacminde priz konmaz; lavabo çevresi ve sıçrama alanında IP44 kapaklı ürün kullanılır. Yükseklik olarak ayna yanı prizleri 130-140 cm (tıraş makinesi, saç kurutma için), çamaşır makinesi prizi 90-110 cm bandında uygulanır. Anahtar genellikle banyo dışına veya kapıya yakın kuru bölgeye konur. Tüm banyo devresi 30 mA kaçak akım rölesiyle korunmalı ve metal küvet, boru, gider için eşpotansiyel bağlantı yapılmalıdır.
Erişilebilirlik için hangi yükseklikler kullanılır?
Tekerlekli sandalye kullanıcıları ve hareket kısıtlılığı olan bireyler için yükseklikler orta banda çekilir: anahtar 90-100 cm'e indirilir (uzanma mesafesi içinde kalması için), priz 40-50 cm'e çıkarılır (eğilme gerektirmemesi için). Amaç, tüm kumanda ve bağlantı noktalarını oturur pozisyondan rahat erişilebilir bir bantta toplamaktır. Kamu binaları, engelli erişimine açık ticari yapılar ve engelli konutlarında bu değerler mevzuatla belirlenir; proje şartnamesindeki değer bağlayıcıdır.
Ölçü nereden alınır?
Bitmiş zemin kotundan mekanizmanın merkezine. En sık yapılan hata, ölçüyü kaba beton kotundan almaktır: üzerine gelecek şap (4-6 cm) ve zemin kaplaması (parke veya seramik, 1-2 cm) hesaba katılmazsa tüm prizler 5-8 cm alçak kalır. Bu, tek başına felaket değildir ama süpürgelik ve mobilya ile çakışmaya yol açabilir. Aynı şekilde asma tavan yapılacaksa anahtar ve armatür kotları buna göre planlanmalıdır. Kaba inşaatta bitmiş kot işaretlenmeli ve tüm ölçüler oradan alınmalıdır.
Yükseklikleri sonradan değiştirebilir miyim?
Sıva altı tesisatta hayır — kasa duvara gömülmüştür, yerini değiştirmek duvar kırmak, boru güzergâhını yenilemek, sıva ve boya yapmak demektir. Bu yüzden yükseklikler kaba inşaat aşamasında, tercihen mobilya ve mutfak projesi netleştikten sonra belirlenmelidir. Sonradan ihtiyaç doğarsa iki pratik çözüm vardır: sıva üstü nokta eklemek (kablo kanalıyla) veya mevcut noktadan kısa bir uzatma ile yeni bir sıva üstü priz besleme. İkisi de görsel olarak ideal değildir; doğru zamanlama kaba inşaattır.
Emin değil misiniz?
Seçimi bize doğrulatın — ücretsiz
Hesabınızı yaptınız ama sorumluluk büyükse, değerleri bize yazın. 1967'den beri sahada olan ekibimiz uygun ürünü ve alternatifini dakikalar içinde teyit eder.
İlgili içerikler
Küme rehberiAnahtar ve Priz Seçim Rehberi: Seriler, Montaj ve StandartlarİlgiliViko Anahtar Priz Serileri Karşılaştırması: Hangi Seri Nerede?İlgiliKaç Adet Anahtar ve Priz Gerekir? Oda Bazlı Hesap TablosuİlgiliSıva Altı mı Sıva Üstü mü? Montaj Tipi KarşılaştırmasıİlgiliUSB Prizler ve Şarj Prizleri: Amper, Tip ve Seçim RehberiİlgiliTopraklı Priz ve Topraksız Priz Farkı: Hangisi Nerede Kullanılır?İlgiliŞantiye Elektrik Malzemesi Listesi: Kaba ve İnce İnşaat
ŞE
Şahin Elektrik Teknik EkibiElektrik malzemesi ve aydınlatma · 1967'den beri
Bu içerik, Şirinevler'deki mağazamızda ve saha projelerinde gün içinde yüzlerce malzeme seçimi yapan satış-teknik ekibimiz tarafından hazırlanır; yayına girmeden önce tesisat uygulamasında deneyimli bir ekip üyesi tarafından teknik doğruluk açısından kontrol edilir.
Sorumluluk sınırı: Buradaki bilgiler seçim ve ön değerlendirmeye yardımcı olmak için hazırlanmıştır; proje bazlı bağlayıcı hesap ve uygulama yerine geçmez. Enerji altındaki her işi yetkili elektrikçiye yaptırın.
Kaynaklar ve referans standartlar
- TS HD 60364-7-701 — Banyo ve duş bulunan yerler (bölge kuralları)
- TS EN 60669 / TS EN 60884 — Anahtar ve priz standartları
- Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği
- TS 9111 — Özürlüler ve hareket kısıtlılığı bulunan kişiler için binalarda ulaşılabilirlik gerekleri
- Erişilebilirlik mevzuatı (proje şartnamesine göre)